Araştırmalar gösteriyor ki, kuruluşun herhangi bir seviyesinde yükselen veya en iyi performans gösteren biriyseniz, cinsiyetiniz ne olursa olsun, günümüz iş yerlerinde hedef alınma riski taşıyorsunuz.
Önemli olan, durum ortaya çıkmadan önce kendinizi eğitmektir. Hazırlıklı olmak her zaman en iyi performans gösterenlerin ayırt edici özelliğidir ve bu durum da bir istisna değildir.
Peki, kendinizi hedef alınırken bulursanız başarınızı belirleyecek diğer tek şey nedir?
Seçim.
Hedef alınma durumuyla başa çıkarken çoğu kişinin unuttuğu tek şey de budur. Oysa bu, çaresizliğinizi güçlenmeye ve kariyerinizde devam eden başarıya dönüştürebilecek en güçlü çözümdür.
İş yerinde hedef alınmak gibi zor bir durumda güçlenmeye ve seçimin gücünden yararlanmaya kendinizi nasıl hazırlarsınız?
Zihinsel çevikliğinizi geliştirirsiniz.
Zihinsel çeviklik, özellikle kadınlar için, günümüz iş yerlerinde stratejik çeviklik kadar önemli bir beceri hâline geliyor.
Günümüzde erkekler çatışma yaşamaya, açık sözlü konuşmalar yapmaya ve yollarına devam etmeye daha yatkın. Kadınlar ise özellikle hedef olduklarında bunu yapamıyor.
Kadınlar doğuştan empati kurmaya, sorun çözmeye, vermeye ve doğal stratejik uygulama becerilerini ortaya koymaya yatkındır. Hedef alındıklarında ise araştırmalar, karşı tarafın davranışları üzerinde uzun uzun düşündüklerini gösteriyor.
Genellikle iç konuşmalarına kendilerini suçlayarak ve böyle bir davranışı tetiklemek için ne yaptıklarını sorgulayarak başlarlar. Kadınlar korku nedeniyle hareketsiz kalır ve en kötü senaryoları zihinlerinde tekrar tekrar canlandırmaya başlar; bu da aşağı doğru bir sarmal yaratır ve sonraki adımları düşünmelerini, hatta bir seçime sahip olduklarını fark etmelerini bile engeller.
Açık olmak gerekirse, çoğu kadın için bu, daha önce keşfedilmemiş bir alandır. Daha önce böyle bir durum yaşamamışlardır ve yetişkinler olarak ilerledikçe öğrenirler. Özellikle işin içinde maddi sorumluluk ve itibar olduğunda riskler daha yüksektir.
Yine de kariyerinizin bir noktasında büyük olasılıkla hedef alınacağınızı bildiğinize, kullanılan taktiklerin ve bunları nasıl etkisiz hâle getireceğinizin farkında olduğunuza göre (1. Bölüm ve 2. Bölüm), bir sonraki adımınız zihinsel çevikliği ve seçimin gücünü geliştirmektir.
İşte nasıl:
Kendiniz hakkında stratejik düşünün.
Stratejik planlamada kullanılan bir araç vardır ve buna “senaryo” seçenekleri denir.
Şirketler, gerçekleşebilecek senaryoları veya en olası ihtimalleri belirleyerek önceden plan yapmak için bu aracı kullanır. Siz de bunu kariyeriniz için kullanabilirsiniz.
Hedef alınma durumunuz gelişmeye başladıkça, günlüğünüze en olası üç sonuç senaryosunu yazarak önceden plan yapmak için biraz zaman ayırın.
Örneğin birinci senaryo şöyle olabilir: “Bu süreçte kendim, nelere katlanmaya istekli olduğum hakkında çok şey öğrendim ve yükselen bir performans gösteren kişi olduğumu doğruladım. Ancak bir başkasının hedefi olarak kalmaya istekli değilim.”
Senaryolarınızı sayfanızın sağ tarafına yazın ve her birine gerçekleşme olasılığına ilişkin bir yüzde verin (aşağıdaki grafikteki örneğe bakın).
Ardından en olası senaryonuzun sol tarafına üç seçenek sıralayın (sayfanızda geriye doğru ilerleyerek).
Birinci seçenek en güvenli seçenek olmalıdır; örneğin kuruluşun başka bir bölümünde farklı bir rol üstlenmeyi seçebilirsiniz.
İkinci seçenek, kişinin işinde kalmasını sağlayan bir durumu (ne yazık ki bu tipik senaryodur) ve özellikle İK’nın eli kolu bağlıysa ve durumu düzeltme konusunda fazla gücü yoksa istifanızı içermelidir.
Üçüncü seçenek daha büyük düşünmektir. Bu durumu sizi tamamen farklı bir şeye yönlendirmek için kullanarak kendiniz için bir vizyon belirleyin.
Örneğin bu durum, hayalinizdeki işin peşinden gitmeye veya kendi işinizi kurmaya karar vermeniz için tam da ihtiyacınız olan şey olabilir. Seçimleriniz ne olursa olsun, onları yazın.
Bu çalışma size anında bir sakinlik ve güçlenme hissi vermeli, ayrıca iş yerinde bir çözümün ilk adımlarını atmanızı sağlamalıdır.
Ardından her seçeneğin gerçekleşme olasılığına ilişkin bilinçli bir tahminde bulunarak bir yüzde verin. En yüksek yüzdeyi alan seçeneği yıldız işaretiyle (*) belirtin.
Bir sonraki adımlarda zamanınızı odaklayacağınız seçenek budur.
En yüksek yüzdeyi alan yıldızlı seçenek için ilerlemek üzere atacağınız üç adımı sıralayın ve her birinin tamamlanacağı tarihleri veya zaman aralıklarını belirleyin (bunlar kâğıdınızın sol tarafında yer alır).
Diğer seçeneklerin her biri için bir adım sıralayın. Böylece yüzdeler herhangi bir noktada değişirse, birinci adımı zaten düşünmüş olursunuz.
Bu çalışma sizin için iki şey yapacak:
- Her durumda, etrafınızdaki her şey kontrolünüz altında olmasa bile, sonraki adımlar konusunda birçok seçeneğiniz olduğunu ve kontrolün sizde olduğunu size hatırlatır.
- Önceden plan yapıp başarıyı gözünüzde canlandırarak bu dönüm noktasını kendiniz için bir gelişim dönemine dönüştürmenize yardımcı olur.
Ancak çoğu kişinin (sizin de dahil olduğunuz) zoraki gelişimden veya başkasının yönlendirmesiyle gelişmekten hoşlanmayabileceğini unutmayın. Yine de hayatta hem profesyonel hem de kişisel açıdan ilerlemeye devam edebilmeniz için değişim şarttır.
Hedef gösterilme durumu, işinizde daha derin bir anlam bulmanıza da yardımcı olabilir; hatta hedef haline gelen başkalarına yardım etmenizi sağlayabilir. Ya da iş yerinizde başka bir kişinin başına gelmemesi için hedef göstermeyi ele alacak şekilde çalışan el kitabınızı güncellemek üzere İK ile birlikte çalışan kahraman siz olabilirsiniz.
Seçiminizi yapın ve onu kendiniz ve başkaları için iyilik adına kullanın.
Bilgelik, sonunda dönüm noktasına neyin sebep olduğunun değil, bunun gerçekleşmiş olmasının, bundan ne öğrendiğinizin, onu nasıl kullandığınızın ve sizi yeni, aydınlanmış ve başarılı bir yola nasıl yönlendirdiğinin önemli olduğunu gösterecektir.
Bu durumları kendi yararınıza kullandığınızda, hem kişisel hem de profesyonel açıdan güçlü değişim merkezlerine dönüşürler.
Her zaman şunu unutmayın: Bu durumdan sıyrılıp daha büyük bir başarı elde etmek mümkün olan en iyi sonuçtur. Bu nedenle gelişiminize ve başarınıza odaklanmaya devam edin; diğer her şeyi (ve herkesi) ait olduğu yerde bırakın:
Geçmişinizde.
Şunlara da Göz Atmaya Değer:
