Hoe je een burn-out op het werk herkent, voorkomt en aanpakt

We hebben dit allemaal weleens meegemaakt. We werken hard, maken overuren en plotseling lopen we tegen een muur aan.

We zijn moe, prikkelbaar en alles voelt als een opgave. Misschien beginnen we er zelfs tegenop te zien om naar het werk te gaan.

Dit is een burn-out en het is een echt probleem dat ernstige gevolgen kan hebben voor onze gezondheid, onze loopbaan en ons leven.

In dit artikel leggen we de symptomen en oorzaken uit en laten we zien hoe je met een burn-out op het werk kunt omgaan als deze invloed krijgt op je leven.

Wat is een burn-out op de werkvloer?

Laten we beginnen met een definitie van waar we het precies over hebben. Het burn-outsyndroom is een werkgerelateerd stresssyndroom dat wordt gekenmerkt door gevoelens van uitputting, mentale afstand en negativiteit tegenover het werk.

Het komt het vaakst voor bij mensen die van oudsher zeer stressvolle of emotioneel veeleisende functies hebben, maar iedereen kan het onder de juiste – of in dit geval verkeerde – omstandigheden ontwikkelen.

Inzicht in een burn-out op de werkvloer en de symptomen ervan

Een burn-out is niet zomaar een ‘excuse’ die mensen gebruiken om onder werk uit te komen; het is een echt beroepsmatig verschijnsel dat wordt erkend door de Wereldgezondheidsorganisatie. Specialisten beschouwen het als een duidelijk te onderscheiden probleem met meetbare effecten die verschillen van gewone stress op de werkvloer.

Een burn-out werd in de jaren 70 voor het eerst vastgesteld door de Amerikaanse psycholoog Herbert Freudenberger, die de term gebruikte om de gevolgen van hoge stressniveaus en idealen in ‘helpende’ beroepen te beschrijven. Hij ontdekte dat mensen die langdurige stress zonder voldoende ondersteuning of rust ervoeren uiteindelijk prikkelbaar, cynisch en emotioneel uitgeput raakten. Dit zijn allemaal traumagerelateerde reacties op stress.

Hoewel de effecten van een burn-out voor het eerst werden vastgesteld in ‘helpende’ beroepen, wordt nu geschat dat meer dan 75% van de werknemers tijdens het werk een burn-out ervaart. En het heeft niet alleen invloed op onze mentale gezondheid: recente gegevens van Gallup tonen aan dat werknemers met een burn-out 63% meer kans hebben om zich ziek te melden en 23% meer kans hebben om naar de spoedeisende hulp te gaan.

Wat zijn de symptomen van een burn-out op de werkvloer?

Een chronische burn-out op de werkvloer kan leiden tot ernstige lichamelijke en mentale gezondheidsproblemen. Daarom is het belangrijk om de symptomen al vroeg te herkennen.

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie zijn de symptomen van een burn-out onder andere:

Uitputting

Dit is het meest waargenomen symptoom van een burn-out en verwijst naar de lichamelijke en emotionele vermoeidheid die mensen ervaren als gevolg van hun werk. Het kan zich op verschillende manieren uiten, zoals je lichamelijk uitgeput, mentaal ‘mistig’ of emotioneel leeg voelen.

Mentale afstand

Dit wordt gekenmerkt door een groeiend gevoel van afstand tot het werk. Mensen kunnen het gevoel krijgen dat hun werk niet langer persoonlijk betekenisvol is en het gaan zien als een reeks eenvoudige, alledaagse taken. Dit kan leiden tot een afname van de productiviteit en uiteindelijk tot volledige onthechting van het werk.

Negatieve houdingen

Dit verwijst naar de ontwikkeling van een negatieve of cynische houding tegenover het werk. Mensen kunnen kritisch worden tegenover hun organisatie of collega’s en hun werk gaan zien als een bron van persoonlijke stress. Dit kan leiden tot een verdere afname van de productiviteit en een giftige werkomgeving creëren.

Verminderde professionele doeltreffendheid

Verminderde professionele doeltreffendheid verwijst naar een afname van het vertrouwen in het eigen vermogen om het werk uit te voeren. Mensen die dit symptoom ervaren, kunnen het gevoel hebben dat ze niet aan de eisen van hun functie voldoen en beginnen te twijfelen aan hun vaardigheden en capaciteiten. Dit kan leiden tot een afname van de kwaliteit van het werk en uiteindelijk tot ontevredenheid over het werk of ontslag.

It starts with one signal.

Each week, AI Signal takes one meaningful shift in AI and helps people leaders understand what changed, why it matters, and what to consider next.

Have an account? Log In

Wat zijn de meest voorkomende oorzaken van een burn-out?

Zoals we eerder al aanstipten, is burn-out een verschijnsel dat het vaakst voorkomt in beroepen die van nature snel en veeleisend zijn, omdat de aard van deze banen het gemakkelijk maakt dat factoren die burn-out veroorzaken zich manifesteren.

Iedereen kan echter in elke beroepsgroep een burn-out ontwikkelen als de juiste omstandigheden aanwezig zijn.

Enkele van de meest voorkomende oorzaken van burn-out op de werkplek zijn:

Werkbelasting

Een gezonde werkbelasting is een hoeveelheid werk die aansluit bij je individuele capaciteit. Ze biedt je voldoende uitdaging en mogelijkheden om als professional te groeien en je te ontwikkelen, maar laat je ook genoeg tijd voor herstel en rust.

Een ongezonde werkbelasting is een werkbelasting die je capaciteit voortdurend overschrijdt, waardoor je andere aspecten van je leven moet opofferen. In zulke gevallen ga je langer werken, neem je werk mee naar huis en heb je het gevoel dat je nooit 'bij' bent. Dit kan leiden tot gevoelens van overweldiging en uiteindelijk tot een burn-out.

Gebrek aan controle

Een gevoel van controle over je eigen werk is essentieel om je tevreden en betrokken te voelen in je functie. Wanneer je het gevoel hebt dat je geen inspraak hebt in de manier waarop je werk wordt uitgevoerd of in de taken die je krijgt toegewezen, kan dat leiden tot een gevoel van machteloosheid.

Dit kan bijzonder schadelijk zijn als je het gevoel hebt dat je niet de kans krijgt om je vaardigheden en capaciteiten optimaal te benutten. Na verloop van tijd kan dit leiden tot gevoelens van frustratie en wrok, die uiteindelijk kunnen leiden tot een burn-out.

Onevenwicht tussen werk en beloning

Het concept van werk is vrij eenvoudig: je zet je tijd, inzet en talent in voor een taak en ontvangt daarvoor een vergoeding.

Maar wat gebeurt er als je meer geeft dan je ervoor terugkrijgt? Of het nu gaat om onvoldoende salaris of een gebrek aan erkenning, een onevenwicht in deze vergelijking leidt tot frustratie en ontevredenheid.

In onze recente, door Severance geïnspireerde enquête zei een opvallend groot aantal mensen (twee derde) dat ze zouden overwegen werk volledig los te koppelen van hun persoonlijke identiteit — een extreme reactie, maar wel een die veel zegt over de manier waarop burn-out samenhangt met het gevoel ondergewaardeerd te worden.

De werkplek is niet alleen een plaats waar we naartoe gaan om taken uit te voeren, maar ook een gemeenschap van mensen met wie we dagelijks contact hebben.

Om deze gemeenschap goed te laten functioneren, moet er een bepaald niveau van sociale steun aanwezig zijn. Het ontbreken daarvan kan leiden tot gevoelens van isolement en vervreemding, waardoor je alleen maar verder afglijdt richting een burn-out.

Wat zijn de gevolgen van een burn-out?

afbeelding van de gevolgen van een burn-out

Hoewel burn-out misschien iets lijkt dat alleen gevolgen heeft voor de persoon die het ervaart, reiken de gevolgen van burn-out veel verder. Een burn-out op de werkplek kan namelijk een aanzienlijke impact hebben op zowel de persoon als de organisatie als geheel.

Enkele van de meest voorkomende gevolgen van burn-out voor werkgevers zijn:

Lagere productiviteit
Hoger ziekteverzuim
Hoger personeelsverloop
Lagere kwaliteit van het werk
Negatieve invloed op de teammoraal
Schade aan de reputatie van het bedrijf.

Enkele van de meest voorkomende gevolgen van burn-out voor werknemers zijn:

Lagere arbeidstevredenheid
Meer angst en stress
Depressie
Slapeloosheid
Middelenmisbruik
Hartziekten
Hoge bloeddruk.

Hoe voorkom je een burn-out?

Uiteindelijk is voorkomen veel effectiever dan genezen als het om burn-out gaat.

Door de juiste stappen te zetten om je eigen welzijn goed in de gaten te houden, wordt het mogelijk om veel risicofactoren voor burn-out te voorzien en te beperken voordat ze de kans krijgen vaste voet te krijgen.

Er zijn verschillende dingen die je kunt doen om een burn-out op de werkplek te voorkomen, waaronder:

Investeer in psychometrie

Een psychometrische beoordeling is een wetenschappelijk gevalideerde test die de psychologische kenmerken van een individu meet. Deze tests kunnen worden gebruikt om zaken als persoonlijkheid, aanleg, intelligentie en meer te meten.

Hoewel ze vaak worden gebruikt bij wervings- en ontwikkelingsprocessen, kunnen ze ook ongelooflijk nuttig zijn voor individuen op het gebied van zelfbewustzijn en groei. Het afleggen van een psychometrische beoordeling kan een geweldige manier zijn om jezelf, je behoeften en manieren om een burn-out te voorkomen beter te begrijpen.

Het afleggen van een psychometrische beoordeling kan je helpen om:

Je sterke en zwakke punten te identificeren
Inzicht te krijgen in je persoonlijkheidstype
Te begrijpen hoe je informatie verwerkt en beslissingen neemt
Te ontdekken welke loopbanen goed bij je zouden passen
Meer te leren over hoe je je tijd en energieniveau kunt beheren.

De STRONG- en MBTI-beoordelingen zijn twee hulpmiddelen die je kunnen helpen de antwoorden op deze vragen te identificeren.

Bij mindfulcareer.ca zijn we gespecialiseerd in het afnemen en analyseren van deze hulpmiddelen om je te begeleiden bij het vergroten van je zelfbewustzijn en je duidelijkheid te bieden over het identificeren van je sterke punten en persoonlijkheidstype, hoe je geest informatie verwerkt en beslissingen neemt, welke loopbanen het beste bij je passen en hoe je je stress en energieniveau kunt beheren.

Krijg controle over je werkbelasting

Werkbelasting is een van de factoren met de grootste impact als het gaat om een burn-out en is daarom een goed uitgangspunt wanneer je deze probeert te beperken.

Voor veel professionals, vooral degenen wier karakter of functie ertoe leidt dat ze het anderen naar de zin willen maken, kan het moeilijk zijn om proactief actie te ondernemen om hun werkbelasting onder controle te houden.

Het is belangrijk om te onthouden dat je tijd en energie eindige hulpbronnen zijn en dat het volkomen acceptabel is om 'nee' te zeggen wanneer je al het gevoel hebt dat je te veel hooi op je vork hebt genomen.

Probeer deze strategieën:

Je werkbelasting plannen
Prioriteit geven aan je taken
Werk delegeren wanneer dat nodig is
'Nee' zeggen wanneer dat nodig is
Perfectionisme loslaten.

Beoordeel je omstandigheden

Een burn-out is het gevolg van situationele stressfactoren die ons vermogen om ermee om te gaan overstijgen. Een andere belangrijke manier om een burn-out te voorkomen is daarom om een stap terug te doen en te beoordelen welke factoren in je leven je mogelijk risico laten lopen.

Als je deze risicofactoren eenmaal hebt geïdentificeerd, kun je systemen gaan invoeren die je helpen er beter mee om te gaan.

Enkele zaken om rekening mee te houden bij het beoordelen van je omstandigheden:

Neem je te veel verantwoordelijkheid op je?
Heb je voldoende sociale steun?
Heb je het gevoel dat je eerlijk wordt beloond?
Heb je een goede balans tussen werk en privéleven?
Heb je het gevoel dat je voldoende autonomie hebt?
Heb je het gevoel dat je werk voldoening geeft?

Ken je stressprofiel

Een stressprofiel is een test die rekening houdt met je individuele omstandigheden, eigenschappen en gewoonten om een holistisch inzicht te krijgen in de unieke factoren die je welzijn beïnvloeden. Er zijn verschillende tests beschikbaar, maar twee van de meest effectieve zijn:

Persoonlijke stressprofieltest

Dit is een uitgebreid stressprofiel dat alle aspecten van je leven behandelt. Het omvat een gedetailleerde vragenlijst en een persoonlijk gesprek met een gekwalificeerde professional.

Beoordeling van stressbestendigheidsprofiel

Deze beoordeling is bedoeld om je te helpen begrijpen hoe goed je momenteel met stress omgaat en gebieden te identificeren waarop je je kunt verbeteren. De beoordeling omvat een reeks vragen over je gedachten, gevoelens en gedrag als reactie op stress.

Beide beoordelingen kunnen je waardevol inzicht geven in de zaken die bijdragen aan je stressniveau en je helpen een plan te ontwikkelen om ermee te anticiperen en om te gaan.

De beoordeling die ik aanbeveel, wordt via psychometrics.com afgenomen. Deze heet het Stressmanagementrapport en gebruikt je resultaten op de Myers-Briggs Type Indicator® (MBTI®)-beoordeling om te beschrijven hoe je stress waarschijnlijk ervaart en erop reageert.

Het geeft ook suggesties voor manieren waarop je stress succesvol kunt beheersen. Een voorbeeldrapport vind je hier.

Hoe ga je om met een bestaande burn-out?

Als je het gevoel hebt dat het al te laat is en dat je volledig bent opgebrand door een burn-out op het werk, wees dan gerust: er zijn verschillende dingen die je eraan kunt doen.

Ontwikkel een goede mentaliteit

Je mentaliteit kan een enorme invloed hebben op je algehele levenskwaliteit—of het nu gaat om werk of persoonlijke zaken.

Een vaste mentaliteit, die wordt gekenmerkt door negatieve overtuigingen zoals "Ik ben niet goed genoeg" of "Ik zal nooit succesvol zijn", kan leiden tot gevoelens van tekortschieten en onzekerheid. Dit kan op zijn beurt leiden tot meer angst en stress, waardoor de vicieuze cirkel van een burn-out alleen maar verder wordt versterkt.

Maar voor veel mensen is het hebben van een 'goede mentaliteit' niet zo eenvoudig als het omzetten van een schakelaar. Vaak moet je jarenlang negatief denken afleren en dit vervangen door een positieve, productievere kijk.

Probeer de volgende strategieën om je innerlijke gedachten beter te begrijpen en te beheersen:

Identificeer de redenen voor je gevoelens en pak deze aan

Als je je somber voelt, vraag jezelf dan af wat de redenen voor deze emoties kunnen zijn. Is het een specifieke gebeurtenis of situatie waardoor je je zo voelt? Zo ja, kun je daar iets aan veranderen? Zo niet, wat kun je dan doen om je perspectief te veranderen?

Praat met iemand die kan helpen

Als je moeite hebt om je emoties zelfstandig te beheersen, kan het helpen om met een therapeut of hulpverlener te praten. Die kan je helpen je emoties op een productievere manier te begrijpen en te beheersen.

Oefen dankbaarheid

Een van de snelste en meest effectieve manieren om je mentaliteit te veranderen, is beginnen met het beoefenen van dankbaarheid. Wanneer je je richt op de dingen waarvoor je dankbaar bent, is het moeilijk om je tegelijkertijd op negatieve gedachten te richten.

Maak zelfzorg een prioriteit

Zelfzorg is vaak het eerste waar we niet meer aan toekomen wanneer we ons overweldigd voelen, maar het is ook een van de belangrijkste dingen die je kunt doen om een burn-out te voorkomen en ervan te herstellen. Als je niet goed voor jezelf zorgt, zowel lichamelijk als mentaal, is het moeilijk om optimaal te presteren.

Enkele ideeën voor zelfzorg:

Zorg dat je voldoende slaapt
Eet gezond
Beweeg regelmatig
Neem overdag pauzes
Breng tijd buiten door
Sluit je na werktijd af van je werk
Maak tijd voor hobby's en activiteiten die je leuk vindt

Omgaan met een burn-out binnen je team

Wat als een burn-out niet alleen jou treft, maar je hele team?

Als je manager of leidinggevende bent, is het belangrijk dat je je bewust bent van de signalen van een burn-out bij je teamleden. Veelvoorkomende signalen om op te letten zijn:

● Verminderde productiviteit

● Meer afwezigheid

● Er worden meer fouten gemaakt

● Verminderde motivatie

● Meer conflicten.

Als je vaststelt dat iemand in je team mogelijk worstelt met een burn-out, zijn er verschillende dingen die je kunt doen om die persoon te ondersteunen.

1. Moedig die persoon aan hulp te zoeken

Als iemand in je team tekenen van een burn-out vertoont, is het eerste wat je moet doen die persoon aanmoedigen hulp te zoeken.

Dat kan betekenen dat die persoon naar de huisarts gaat, met een counselor praat of wat tijd vrij neemt van het werk.

Onthoud dat het belangrijk is om de privacy van die persoon te respecteren—bied alleen steun en hulp aan als die persoon zich daar prettig bij voelt.

2. Creëer een ondersteunende omgeving

Je kunt op het werk ook een meer ondersteunende omgeving creëren om een burn-out te helpen voorkomen en beheersen. Dit kan het volgende inhouden:

● Ervoor zorgen dat iedereen een duidelijk begrip heeft van zijn of haar rollen en verantwoordelijkheden (de CRA van leiderschap).

● Open communicatie aanmoedigen

● Mogelijkheden bieden voor pauzes en flexibele werkregelingen

● Een gezonde werk-privébalans aanmoedigen.

3. Bereid zijn om veranderingen door te voeren

Als iemand in je team worstelt met een burn-out, is het belangrijk bereid te zijn veranderingen door te voeren om diegene te helpen herstellen.

Dit kan betekenen dat je de werkdruk aanpast, meer ondersteuning biedt of diegene wat vrije tijd geeft.

Negeer een burn-out niet

Als je het gevoel hebt dat je op het punt staat een burn-out te krijgen, wacht dan niet met actie ondernemen. Gebruik de tips en strategieën uit dit artikel om vandaag nog veranderingen in je leven aan te brengen. Je kunt ook altijd contact opnemen met een loopbaanbegeleidingsservice die je kan helpen op je weg naar herstel.

En onthoud: maak altijd tijd voor zelfzorg. Als je goed voor jezelf zorgt, ben je beter toegerust om om te gaan met alles wat het leven op je pad brengt.

Gerelateerde inhoud:

Abonneer je op de People Managing People-nieuwsbrief om regelmatig inhoud te ontvangen die je helpt vooruitgang te boeken in je carrière en gezonde, productieve organisaties op te bouwen.